Aktualności

0 0
Kłosuj Komentuj Ulubione

Tłusty czwartek - tradycja, smakołyki i kultura

Tłusty Czwartek to jedno z najbardziej wyczekiwanych świąt kulinarnych w Polsce, obchodzone zwykle w lutym, dokładnie siedem tygodni przed Wielkanocą. To dzień, w którym wszyscy z przyjemnością sięgają po pączki, chrust czy faworki, próbując zaspokoić swoje łaknienie słodkości przed okresem Wielkiego Postu.
 
Początki tradycji Tłustego Czwartku w Polsce sięgają średniowiecza i związane są z praktykami związanymi z okresem przed Wielkim Postem. Według katolickiego kalendarza liturgicznego, Tłusty Czwartek przypada 52 dni przed Wielkanocą, a więc zawsze między 2 lutego a 10 marca. To czas, kiedy tradycyjnie spożywa się kaloryczne potrawy, zwłaszcza te, które zawierają tłuszcze i cukry.
 „Kto w tłusty czwartek nie zje pączków kopy, temu myszy zniszczą pole i będzie miał pustki w stodole!”
Głównym bohaterem Tłustego Czwartku są oczywiście pączki. To smażone ciastka, często nadziewane różnymi kremami, dżemami, orzechami lub lukrem. W dniu obchodów, cukiernie i piekarnie prezentują bogate warianty pączków, zachęcając klientów do spróbowania różnych smaków. W różnych regionach w Polsce pączki mogą nosić też różne nazwy:  "paczek", "faworek" czy "kiełbaski". Lokalne gwara i zwyczaje wpływają na nazewnictwo potraw, a wybór pączka staje się w Polsce niemal ceremonią i swoistą tradycją. 
20 żółtek i 15 jaj! 
Autorka, niezwykle popularnych poradników dla gospodyń i książek kucharskich, prezentuje taki przepis na pączki z… 20 żółtek i 15 jaj! W wydanej w 1866 roku książce Lucyny Ćwierczakiewiczowej pt. „Jedyne praktyczne przepisy wszelkich zapasów spiżarnianych oraz pieczenia ciast" czytamy: 
„Pół kwartą mleka gorącego zaparzyć pół kwarty mąki i doskonale wyrobić, gdy przestygnie wlać 4 łuty drożdży, rozdrobnionych w kwaterce mleka zimnego. Gdy to wyrośnie wsypać pół funta cukru, 20 żółtek i 15 całych jaj, dla zapachu trochę gorzkich migdałów i sypać tyle mąki, aby ciasto było wolne. Następnie wyrabiać z godzinę, na wyrabianiu ciasta bowiem zależy dobroć pączków, gdy dostatecznie wyrobione dodać pół funta masła młodego rozpuszczonego trochę; gdy zacznie ciasto dobrze rosnąć, wyrzucić lekko na stolnicę mąką posypaną, rozciągnąć ręką, dobrze nakładać konfiturami, których powinno być wiele i to bez syropu nie inne jak wiśniowe, malinowe lub marmolada gęsta bardzo; zawijać jak pierogi, szklanką obrzynać, obsypać mąką i układać na sito w ciepłem miejscu; jak dobrze podrosną, wrzucać na gorący szmalec wyrośniętą stroną, w czasie smażenia wstrząsać rondlem. Próbować kawałkiem ciasta czy szmalec gorący, gdyż takowy nigdy się nie zagotuje, choćby się spalił; jeżeli ciasto rzucone rumieni się, to już dobre, jeżeli zaś blade, to jeszcze szmalec nie dość gorący. Po wyjęciu natychmiast cukrem obsypać.”
 
„Gdy w tłusty czwartek człek w jedzeniu pofolguje, łaskawy Pan Bóg grzech obżarstwa daruje.”
Oprócz pączków, na stołach pojawiają się również inne słodkie przysmaki, takie jak chrusty czy faworki. Chrusty to cienkie paski ciasta, podsmażane i posypywane cukrem pudrem, a faworki to delikatne, chrupiące warkocze ciasta smażonego w głębokim tłuszczu. Te smakołyki zazwyczaj pojawiają się w różnych regionach Polski pod różnymi nazwami i w nieco odmiennych formach, co świadczy o różnorodności regionalnych tradycji kulinarnej.
 „Od tłustego czwartku do Zmartwychwstania - ścisły post się kłania.”
Warto zaznaczyć, że Tłusty Czwartek to nie tylko kulinarna uczta, ale także element polskiej kultury i tradycji. O paczkach pisał już Mikołaj Rej w „Żywocie człowieka poczciwego”: „Mnieysi stanowie pieką kreple, więtsi torty”. Kreple to były twarde pączki. Ksiądz Jędrzej Kitowicz w "Opisie obyczajów za panowania Augusta III" pisał: "Staroświeckim pączkiem trafiwszy w oko, mógłby go był podsinić, dziś pączek jest tak pulchny, tak lekki, że ścisnąwszy go w ręku, znowu się rozciąga i pęcznieje jak gąbka do swojej objętości, a wiatr zdmuchnąłby go z półmiska". W XVIII wieku do paczków zaczęto używać drożdży i wtedy ciasto stało się zdecydowanie bardziej puszyste. 
„Tłusty czwartek pączkami fetuje, a od Popielca ścisły post szykuje”.
 
Obchody Tłustego Czwartku mają również swoje korzenie w obrzędach ludowych. W niektórych regionach organizowane są festyny, jarmarki czy konkursy na najsmaczniejsze pączki. W Małopolsce, w Krakowie Tłusty Czwartek jest nazywany combrowym czwartkiem. A wszystko to dzięki legendzie. Podobno w średniowieczu lub XVII wieku w Krakowie rządził burmistrza Combra, człowiek zły i surowy dla przekupek, które sprzedawały na krakowskim rynku. Zły burmistrz umarł w Tłusty Czwartek i dlatego w każdą rocznicę śmierci krakowskie kobiety urządzały huczną zabawę i tańce. Do dziś to czas, kiedy wszyscy, bez względu na wiek czy wyznawaną religię, chętnie biorą udział w tej radosnej tradycji, dzieląc się smakołykami z bliskimi, przyjaciółmi i rodziną. Spotkania przy stole zapełnionym słodkościami stają się okazją do wspólnego świętowania i delektowania się smakami.
„Powiedział Bartek, że dziś tłusty czwartek, a Bartkowa uwierzyła, dobrych pączków nasmażyła.” 
• Dawno, dawno temu jadano pączki ze słoniną lub boczkiem, które sowicie popijano wódką.
• Klasyczny pączek ma 300-400 kcal i jest smażony na smalcu. Mniej kaloryczną wersją pączków są pączki pieczone. 
• Żeby spalić kalorie jednego pączka, trzeba biec 30 minut. 
• Statystyczny Polak w Tłusty Czwartek zjada 2,5 pączka. 
• Około 5 % Polaków w czasie nie zjada ani jednego pączka. 
 
Tłusty Czwartek w Polsce to nie tylko dzień, w którym spożywa się niezliczoną ilość pączków, ale także okazja do przeżywania tradycji i kultywowania wspólnych momentów. To czas, w którym polska kuchnia i kultura jednoczą się w radosnym świętowaniu końca karnawału. 
Opracowała: Sylwia Skulimowska 
Pączki na krochmalu
 
20 dkg drożdży
2 kg mąki (1 kg krupczatki, 1 kg tortowej)
1 szklanka cukru
1 kostka masła
18 – 20 żółtek
4 łyżki mąki ziemniaczanej (zrobić 1 litr krochmalu)
 
Masło rozpuścić, zrobić rozczyn z 1/2 ciepłej szklanki mleka, drożdży i trochę cukru. Wszystkie składniki łączymy razem z krochmalem i rozczynem. Wyrabiamy około 30 minut. Pod koniec wyrabiana wlewamy masło. Formować pączki, nadziewać marmoladą i zaczekać aż wyrosną. Smażyć na głębokim oleju. Po ostygnięciu posypać cukrem pudrem.
 
Faworki
 
25 dkg mąki
2 żółtka
1 jajko całe,
2 – 4 łyżki kwaśnej śmietany
1 łyżka spirytusu lub octu
0,5 kg smalcu (lub olej)
cukier poder do posypania
 
Wszystkie składniki wyrabiamy. By ciasto napowietrzyć trzeba porzucać je
o stolnicę. Rozwałkować, powycinać. Przed wkładaniem do tłuszczu rozciągnąć faworek w celu tworzenia się bąbli.
 
Pączki serowe
 
4 jajka
1,5 szklanki mąki
3 łyżki cukru
1 łyżeczka sodki lub proszku do pieczenia
1 łyżeczka spirytusu lub octu
0,5 kg sera białego
zapach
 
Jajka ubić z cukrem, dodać zmielony ser, wsypać mąkę, sodkę, spirytus, zapach. Wymieszać. Formować małe kuleczki rękami posmarowanymi oliwą. Piec na tłuszczu.
 
Wole oczy
 
0.5 paczki masła
0.5 szklanki cukru
3 łyżki kwaśnej śmietany
jabłka, czerwony dżem
1,5 szklanki mleka
1 łyżka proszku
2 jajka
 
Produkty podgrzać około 5 min. Po ostygnięciu dodać 1,5 szklanki mąki,
1 łyżkę proszku do pieczenia, 2 jajka. Wymieszać, wyłożyć do foremki, położyć wydrążone połówki jabłek wypełnione (gniazdo nasienne) dżemem.
Do ciasta można dołożyć łyżeczkę cynamonu.
Upiec!
 
Smacznego!
 
Anna Janicka 

Redakcja mojaWieś ..

Udostępnij na facebook!

Przeczytaj również wszystkie artykuły z kategorii >

Odkryj tajemnice harmonii i równowagi

Czy zastanawialiście się kiedyś, dlaczego niektóre pomieszczenia sprawiają, że czujemy się spokojni, a inne wydają się przytłaczające i chaotyczne? Odpowiedź może tkwić w sztuce Feng shui - starożytnej filozofii chińskiej, która od wieków pomaga ludziom tworzyć harmonię i równowagę w swoim otoczeniu. Feng shui wypływa z filozofii Tao, która zakłada, że wszystko wypełnia energia życiowa Chi. Z języka chińskiego „feng” oznacza wiatr, który rozprasza energię i jest niewidzialny a „shui” oznacza wodę, która ją gromadzi oraz jest czymś nieuchwytnym. Czyli zgodnie z tą symboliką, naszym życiem kieruje niewidoczna i nieuchwytna siła, a utrzymanie w równowadze tych dwóch zjawisk jest kluczowe. Istnieje kilka szkół feng shui, ale wszystkie zgadzają się co do pięciu podstawowych zasad: 1. Yin i Yang to dwie przeciwstawne energie, które nawzajem się uzupełniają i są wszędzie. Yin symbolizuje zimno, czerń, księżyc, spokój. Yang symbolizuje biel, słońce, aktywność. Yin jest kobiece, miękkie, związane z nocą, odpoczynkiem, zdrowiem, dlatego powinno dominować w pokojach, w których odpoczywamy. Yang jest męskie, twarde, związane z aktywnością, dniem, dlatego powinno dominować tam, gdzie aktywnie działamy. 2. Pięć żywiołów to rozwinięcie teorii yin i yang. Energia Chi przejawia się w postaci pięciu żywiołów: ogień, woda, ziemia, metal i drzewo. Te elementy oddziałują na siebie nawzajem. 3. Siatka bagua to diagram dzielący się na 9 równych kwadratów-stref, z których każdy odpowiada za określoną sferę naszego życia. Jest to podstawa do zaplanowania przestrzeni, w której będziemy się czuć komfortowo. 4. Energia Chi (pisane także Qi) to energia życiowa, której manifestacją są procesy i zjawiska natury. Zadaniem feng shui jest badanie przepływu Chi. 5. Ruch energii. Koncepcja feng shui opiera się na założeniu, że energia nieustannie krąży we wszechświecie. Harmonijne środowisko pozwala jej krążyć swobodnie, dlatego też należy dbać o harmonię w środowisku. Jak stworzyć przestrzeń sprzyjającą harmonii i sukcesowi? Feng shui jest złożoną nauką, na szczęście kilka prostych zasad możemy zastosować od razu. Najważniejszy jest porządek i czystość! Bałagan, kurz, zepsute i niepotrzebne rzeczy, to generatory złych energii. Nie wieszaj luster naprzeciw drzwi wejściowych ani w pokojach naprzeciw okien, ponieważ dobra energia, która wpływa do domu, zostanie natychmiast odbita na zewnątrz. Nigdy nie siadaj plecami do wejścia, to zaburzy przepływ Chi, planuj więc wszystkie miejsca siedzące w domu tak, aby widzieć wejście do pokoju. Napraw zepsute, cieknące krany, aby wraz z wodą nie uciekało bogactwo. Pozbądź się zepsutych sprzętów, suszonych i sztucznych kwiatów, wyszczerbionych talerzy, itp., kumulują one złą energię. Miejsce do pracy oddziel od części wypoczynkowej, aby praca nie mieszała się z wypoczynkiem. Meble wybieraj z zamkniętymi szafkami, bez ostrych krawędzi. Nie ustawiaj łózka w sypialni w jednej linii z drzwiami, aby wchodząca do pokoju Chi nie zakłócała snu. To zaledwie wstęp do fascynującej starożytnej chińskiej filozofii, którą warto poznać i kierować się w aranżacji naszego otoczenia. Zastosowanie feng shui przynosi niesamowite efekty, dzięki niemu doświadczymy poprawy w wyglądzie i funkcjonalności naszego otoczenia, jak również harmonii i równowagi we własnym życiu. Aleksandra Koronna Czytaj dalej

Festiwal Kultury Wilamowskiej- MULKJADRYMUR

Wilamowskie Śmiergusty to tradycyjne święto, które odbywa się w Wilamowicach, miejscowości w powiecie Bielskim województwie Śląskim. Tradycyjne Śmiergusty czyli polewanie wodą dziewcząt przez młodych mężczyzn w kolorowych strojach jest w Poniedziałek Wielkanocny. Śmierguśnicy wyłapują wracające z kościoła panny i polewają je wodą. To wydarzenie ma już około 200-letnią historię i jest kultywowane z ogromnym entuzjazmem. Jednakże impreza środowiskowa jest na przełomie maja i czerwca. W tym AD 2024 była 25 i 26 maja, dzięki zaproszeniu Burmistrza Wilamowic Kazimierza Cebrata oraz Dyrektorki M-GOK w Wilamowicach Urszuli Kucharskiej wszyscy mieszkańcy Gminy Wilamowice jak i mieszkańcy sąsiednich Gmin mogli uczestniczyć w tej wspaniałej imprezie plenerowej: Śmiergustach i II Festiwalu Kultury Wilamowskiej- MULKJADRYMUŁ. Uczestników, zaproszonych gości, którzy zawitali na Stadion LKS „Wilamowiczanka” w pierwszym dniu przywitał nowy burmistrz Kazimierz Cebrat, życząc wszystkim wspaniałej dwudniowej zabawy. Przedsięwzięcie to zorganizowane było wspólnie ze Stowarzyszeniem Wilamowianie. Na scenie pojawiali się kolejno wspaniali wykonawcy, był to dzień w dużymi atrakcjami dla dzieci i młodzieży. Na scenie zaprezentowały się z Niemiec - Szkoła Baletowa oraz nasz rodzimy z Gminnego Centrum Działań Twórczych Pisarzowice Teatrzyk dziecięcy „Debiucik” Pierwszy dzień imprezy środowiskowej zakończył się koncertem Zespołu „Dzień Dobry”, a do zabawy tanecznej przygrywał zespół „Wiwat”. Drugi dzień również był wspaniały i bogaty w atrakcje nie tylko „rodzime”. Był Dniem Lokalnej Kultury Ludowej. Rozpoczął się bardzo dostojnie, a mianowicie uroczystą mszą św. z udziałem grup artystycznych oraz gości z miast partnerskich, przedstawicieli naszych władz państwowych i samorządowych. Po mszy świętej wszyscy zebrani ustawili się w barwny korowód, który przeszedł z kościoła na stadion sportowy „Wilamowiczanki” i tu rozpoczęła się część artystyczno-kulinarna. W Korowodzie ulicami Wilamowic uczestniczyli: goście z miast partnerskich, samorządowcy i przedstawiciele organizacji działających na terenie Gminy Wilamowice, uczniowie Szkół Podstawowych wraz z dyrekcją nauczycielami i najmłodsi mieszkańcy naszej gminy wraz z rodzicami- dzieci przedszkoli. Na scenie pojawiały się zespoły regionalne, śpiewacze z Gminy Wilamowice. Prezentujące nowe jak i znane-cykliczne repertuary. Każdy mógł potańczyć czy pośpiewać. Oprócz zespołów regionalnych wystąpiła z koncertem orkiestra młodzieżowa OSP z Pisarzowic oraz Hecznarowic, Mażoreteki Gracja i Nemezis. Dodatkowo były także inne atrakcje, a mianowicie: prezentacja kulinarna tonąca w kolorowych kwiatach z przepysznymi ciastami, ciasteczkami, wyrobami garmażeryjnymi, no i oczywiście pysznymi słodko-procentowymi nalewkami, wystawiane przez wszystkie Koła Gospodyń Wiejskich naszej Gminy: KGW „Dankowice”, KGW”Hecznarowice”, KGW Stara Wieś, KGW”Wilamowice”, KGW Zasole Bielańskie i oczywiście nie zabrakło naszego KGW „Strażniczki Tradycji” z Pisarzowic. Występowały zaproszone zespoły :Z.E.N.I.T ,”Górole”,z koncertem wystąpił gość z Chorwacji David Danijel oraz Antek Smykiewicz. Ponadto były atrakcje dla dzieci, Wesołe Miasteczko, Kramy rękodzielnicze, stoiska gastronomiczne, warsztaty artystyczne. W drugim dniu także nie zabrakło konkursów,a były to: konkurs na najlepszy strój śmierguśnicki i druga edycja w ustanawianiu rekordu w tańcu „Chodzony Wilamowski”. Iskierką do nieba z Wilamowic zakończono to wspaniałe Święto Lokalnej Kultury Ludowej. Foto:Kaja Puzoń Czytaj dalej

Pieśń to obraz namalowany słowami czyli XVI Regionalne Spotkania z Tradycją połączone z Ogólnopolskim Przeglądem Zespołów Kół Gospodyń Wiejskich.

Pieśń to obraz namalowany słowami czyli XVI Regionalne Spotkania z Tradycją połączone z Ogólnopolskim Przeglądem Zespołów Kół Gospodyń Wiejskich.   Rejonowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych w Bielsku-Białej, Miasto Maków Podhalański i Makowskie Centrum Kultury zorganizowali Przegląd Zespołów Kół Gospodyń Wiejskich w Makowskim Centrum Kultury. Były to XVI Regionalne Spotkania z Tradycją połączone z Krajowym Przeglądem Zespołów Kół Gospodyń Wiejskich. Na scenie wystąpiło ponad 370 wykonawców ludowych z różnych części Polski. Wyjątkowe występy artystyczne pt.”Regionalne Spotkania z Tradycją”, zorganizowano w dniach 1 i 2 czerwca br. na scenie Makowskiego Centrum Kultury, także oprócz rozśpiewanych członkiń KGW (oraz panów) uczestniczyły też koła ze stoiskami pełnymi smakowitych ciast i przekąsek oraz pięknego rękodzieła. Członkowie Zespołów Kół Gospodyń Wiejskich zgromadzili się, by wspólnie pielęgnować kulturę i tradycję przekazywaną z pokolenia na pokolenie. Wszyscy prezentowali się wspaniale, ubrani w stroje regionalne śpiewali nie tylko w gwarze, ale treści pieśni czy przyśpiewek pokazywały piękny, radosny, miłosny, a czasami tragiczny obraz dawnego życia mieszkańców wsi. Poziom występów zespołów był jak zawsze bardzo wysoki. Niektóre grupy oprócz śpiewu przygotowały układy taneczne, a także nie zabrakło scenki rodzajowej w wykonaniu zespołu z Poręby Wielkiej. Szerokie grono słuchających i oglądających gości w osobach: Poseł na Sejm RP Mirosława Nykiel, Wojewoda Małopolski Krzysztof Jan Klęczar, Starosta Suski Józef Bałos, Burmistrz Makowa Podhaląńskiego Michał Surmiak, Zastępca Dyrektora Małopolskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego Wiesław Grochal, Przewodniczący Rady Rejonowego Związku Waldemar Pieczara, Prezes Zarządu Danuta Kożusznik, Prezes Kółka Rolniczego w Suchej Beskidzkiej Ewa Listwan, Sekretarz Rady Cecylia Puzoń, Członkinie Rejonowej Rady KGW, Wiceprzewodniczący Rady Miasta Rafał Then oraz Maciej Ostrowski – Pełnomocnik Wojewody Małopolskiego ds. Współpracy z Jednostkami Samorządu Terytorialnego mogli podziwiać kunszt amatorów pieśni i piosenek ludowych, zobaczyć mogli obrazy namalowane pięknymi słowami. Imprezę z poczuciem humoru prowadzili Iwona Staśkiewicz – Zastępca Dyrektora Miejskiej Biblioteki Publicznej – Makowskiego Centrum Kultury oraz Zbigniew Kotrys. Podczas dwudniowego Przeglądu wystąpiło 35 zespołów w tym około 400 osób z powiatów; bielskiego, cieszyńskiego, oświęcimskiego, suskiego, żywieckiego oraz gościnnie zespół z Radojewic ( Gmina Dąbrowa Biskupia-Inowrocławskie) i z Czaszyna w powiecie sanockim. Z naszej Gminy Wilamowice w Przeglądzie udział wzięły zespoły: Z.R.Dankowianie, Z.R.Pisarzowianki i Z.R.Zasolanie. Tradycją też jest, że na Przeglądach RZRKiOR w Bielsku-Białej prezentowana jest wystawa rękodzielnicza: piękna biżuteria, haftowane czy zrobione na szydełku serwety, obrusy. Patronat honorowy nad imprezą przyjęli: Wojewoda Małopolski, Starosta Suski i Burmistrz Makowa Podhalańskiego. Patronat medialny pełniło Radio Bielsko, a także PowiatSuski24.pl, sucha24.pl, MojaWies.pl. Wydarzenie było możliwe dzięki pomocy sponsorów - sympatyków działalności KGW, a byli to: Europoseł Jan Olbrycht, Poseł na Sejm RP Małgorzata Pępek i Mirosława Nykiel, Pan Krzysztof Jan Klęczar - Wojewoda Małopolski, Pan Józef Bałos - Starosta Suski, Pan Michał Surmiak - Burmistrz Makowa Podhalańskiego oraz Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa - Oddział Terenowy w Krakowie, Małopolski Ośrodek Doradztwa Rolniczego z siedzibą w Karniowicach, Małopolski Oddział Regionalny Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Krakowie, Kółko Rolnicze w Suchej Beskidzkiej a także Organizatorzy: Makowskie Centrum Kultury oraz Rejonowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych w Bielsku-Białej.   Art. C.Puzoń, D.Kożusznik Foto.K.Puzoń oraz MCK     Czytaj dalej

Trwa przekierowywanie...

Trwa przetwarzanie ...

Twój kłos został poprawnie oddany!

Twój kłos został usunięty!

Wystąpił błąd podczas kłosowania. Twój kłos nie został oddany!

Plik jest zbyt duży, dozwolona wielkośc to max 10MB.

Aktualnie trwa modernizacja sklepu.
Zapraszamy już wkrótce!

Korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies użytkownik może kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej. Dalsze korzystanie z naszego serwisu internetowego, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje stosowanie plików cookies.

Zamknij