Wiadomości z koła

Na wesoło

Łemkowie i Łemkowszczyzna

Domy Łemków Wracając do historii Towarzystwo Patriotyczno- Historyczne Renesans ze Skarżyska- Kamiennej, udało się w podróż na Łemkowszczyznę, aby podziwiać tam pozostałości po tej jakże barwnej kulturowości. Łemkowie, to wschodniosłowiańska grupa etniczna, stanowiąca integralną część narodu rusińskiego. Do okresu wysiedleń, mających miejsce w latach 1945–1947, ludzie ci zamieszkiwali w zwartej grupie obszar Beskidu Niskiego i Bieszczad. Lud łemkowski, żyjąc przez wieki między Odrą a Bugiem, wytworzył swoją fascynującą kulturę i obyczajowość. Łemkowie zachowali własną zwyczajowość, sztukę oraz swój specyficzny folklor. Zagrody łemkowskie Łemkowskie zagrody były praktycznie jednobudynkowe. Chatę taką nazywano chyżą. Mieściła ona dom mieszkalny, a także pomieszczenia gospodarcze. Nad całością znajdował się obszerny strych pełniący rolę stodoły. Największą zaletą tego typu budownictwa, oczywiście w górskim klimacie była ochrona przed stratami ciepła. Domy budowano zatem tak, aby część mieszkalna znajdowała się od strony południowej. Chyże stawiano ze świerkowych lub jodłowych półbali, układanych zrębowo. Drewniana konstrukcja łemkowskiego domu, opierała się na podmurówce wykonywanej z kamieni spojonych ze sobą gliną. Pomieszczenia Układ pomieszczeń był szeregowy umieszczano w tej chacie, część mieszkalną, stajnię i boisko, gdzie trzymano wóz. Część mieszkalna podzielona była na izbę, alkierz i sień wraz z komorami. Pokrycie chyży stanowił krokwiowy dach dość dużych rozmiarów, gdyż musiał pomieścić spore ilości siana zgromadzonego tu na zimę. A podłoga....... Wewnątrz izby, chodziło się po glinianym klepisku. Tylko najbogatsi chłopi mieli podłogę z desek. Światło dochodziło do wnętrza domu, przez małe liczne okienka. Niskie futryny miały na celu utrudnienie dopływu świeżego powietrza do izby. Łemkowskie chyże nie były bogate w zdobienia. Dekoracje stolarskie były nieliczne, za to często malowano ściany od zewnątrz. Szpary między szwałami (przerwami między balami upchanymi mchem lub trocinami) dokładnie bielono, wcześniej wypełniając gliną.   Panu Tadeuszowi Jaworowi dziękujemy za wycieczkę na Łemkowszczyznę, aby wiedzę naszych czytelników ubogacić pięknymi fotografiami.   Ewa Michałowska -Walkiewicz Czytaj dalej

0 2

Na wesoło

SZKATUŁKA

  Historia szkatułek   Porcelanowa lub kryształowa   Każda kobieta, pragnie swoje precjoza przechowywać w pięknej obudowie. Od zawsze służyły temu szkatułki z czystej porcelany jak również wykonane z przezroczystego kryształu. Prześledźmy zatem historię pewnej szkatułki, znalezionej w świętokrzyskich Krynkach.   Pudło na klejnoty   W puławskiej Świątyni Sybilli znaleziono sporą skrzynką o długości około 50 centymetrów. Przedmioty tych rozmiarów służyły pierwotnie do przechowywania kosztowności. Cenne były one nie tylko dlatego, że wykonane były ze słota lub srebra, ale dlatego iż zawierały w sobie inkunabuły i księgi, dokumenty i unikatowe manuskrypty. Drewniane skrzynie, uzbrojone w przechodzący przez skoble gruby pręt zamykany na kłódkę, chroniły drogocenną zawartość przed złodziejami. Z oczywistych powodów wykorzystywano je tam, gdzie były pieniądze i biżuteria. Stanowiły wyposażenie kościołów i ratuszy, składów celnych, a także domów cechowych. Z czasem ich zabezpieczenia stawały się coraz to bardziej skomplikowane. Obok skobla z kłódką pojawiły się zamki, zaś wnętrza skrzyń wykładano gładką blachą, lub grubym skunem.   Na przełomie wieków   Na przełomie XV i XVI wieku, przyszła z Norymbergi moda na biżuteryjne skrzynie w całości wykonane z metalu. Wykonywał je kowal do spółki ze ślusarzem, a malarz nakładał specyficzne zdobienia. Dostępu do wnętrza chronił często wieloryglowy zamek, a wejście do niego było starannie zamaskowane. W tym samym czasie, cenniejszą biżuterię, panie domu przechowywały w mniejszych skrzyneczkach. Puzderka na biżuterię i szkatułki, wywodzą się od dużych pancernych skrzyń. Wykonywane bywały one jedynie na zamówienie przez rzemieślników i jubilerów, a upiększały domy zamożnych kupców i arystokracji. To ich było stać na wspaniałe ozdoby biżuteryjne, w których chodziły zamożne damy i matrony. Do takich skarbczyków wkładano nie tylko biżuterię w rodzaju pierścieni czy kolii. Gdy Maria Józefa Saska, córka króla Augusta III, wychodziła za delfina Ludwika Ferdynanda Burbona, w posagu wniosła także szkatułkę na biżuterię. Były w niej oprócz wisiorów, pięknych guzów oraz perłowych broszy, sprzączki do butów, kołnierzyki, a nawet bawet, czyli trójkątny kawałek tkaniny stanowiący element sukni.   Odlewane pojemniczki   Odlewane i tłoczone z metalu pojemniczki biżuteryjne, szczególnie popularne były w początkach XX wieku, gdy triumfy święciła estetyka art nouveau. W angielskich domach za czasów królowej Wiktorii, znaleźć można było tak zwane trinket boxes. Były to oczywiście niewielkie puzderka, które mogły kryć nie tylko biżuterię, lecz także wszelkiego rodzaju skarby i znaleziska. Często miały one charakterystyczną przykrywkę zdobioną figurką zwierzęcia. Szczególnie fantazyjnym wymysłem były pudełka zaopatrzone w mechanizm grający. Pojawiły się one z końcem XVIII wieku.   W Krynkach   W jednym ze starych domów przeznaczonych do rozbiórki w miejscowości Krynki, odnaleziono porcelanową szkatułkę z wygrawerowanymi inicjałami EMiIG, w imię wiecznej miłości. Jak ustalono z dostępnych naszej redakcji źródeł historycznych, w wiosce tej przed laty mieszkał legionista marszałka Piłsudskiego, który bardzo był zakochany w córce rymarza Jędrzeja. Młodzi nie mieli pieniędzy na zakup złotego pierścienia zaręczynowego, jedynie panna rymarzówna dostała od swojego lubego porcelanową szkatułkę, która stanowiła prezent wyprawny jego matki.   Jak zatem widać, piękne szkatułki mogły też stanowić drogocenny dar zaręczynowy, który dziś możemy zademonstrować naszym czytelnikom na zdjęciach, za które dziękujemy panu Witoldowi Brzeskiemu- historykowi z Iłży.   Czytaj dalej

0 1

Na wesoło

STROJE LUDOWE

Polskie stroje ludowe Nasza redakcja na ludowej konferencji W mazowieckim Pakosławiu, nasza redakcja uczestniczyła w konferencji, na temat historii strojów ludowych. Konferencję tę prowadził historyk Juliusz Stawowski z Jacentowa Świętokrzyskiego.   W różnych regionach   Stroje ludowe, były używane przez większość Polaków, mieszkających w różnych regionach Polski. Każda polska grupa etnograficzna, charakteryzowała się innym specyficznym dla danego regionu, strojem ludowym. Okres największego rozwoju strojów ludowych, przypada na drugą połowę XIX i początek XX wieku. Wtedy to właśnie miało miejsce uwłaszczenie chłopów i zaznaczył się powolny rozwój gospodarki towarowej. Rozwój przemysłu natomiast, spowodował wzrost zamożności chłopów, co przełożyło się na stosowanie dodatkowych kolorów w ich strojach. Dwudziestolecie międzywojenne   W okresie międzywojennym, strój ludowy zaczął być traktowany jako odzież odświętna dla chłopów. Wkładano je do kościoła i na liczne nabożeństwa liturgiczne na przykład na Boże Ciało. Noszono je także na wielkie okazje na przykład strojąc się gospodarskie na wesela, a jako ubiór codziennego użytku były używane stroje z płótna lnianego szyte w jednym szarym kolorze. Wygląd stroju uzależniony był od regionu Polski, gdzie powstawał, warunków klimatycznych, typu gospodarki, stosunków społeczno-gospodarczych oraz historii danego regionu. Pomysły na stroje często czerpano ze strojów szlacheckich i mieszczańskich, a przede wszystkim z kroju mundurów wojskowych. Wpływ na wygląd stroju ludowego, miała również moda europejska okresu renesansu czy też późnego baroku. Zdobienie stroju zależało od zamożności chłopstwa i indywidualnych potrzeb właściciela. Na szeregu wystaw, mogliśmy podziwiać licznie wyeksponowane stroje ludowe z różnych okresów ich noszenia.   Ewa Michałowska- WalkiewiczV Czytaj dalej

0 2

Na wesoło

MAGIA KWIATÓW

  Kwiaty   Najpiękniejszy prezent dla wszystkich pań     Kwiaty to najbardziej uniwersalny prezent, dla każdego człowieka. Jest on zarazem najcudowniejszym i często wymarzonym prezentem dla dam. Można nimi obdarować z okazji imienin, urodzin, ślubu, walentynek, randki czy nawet tak zwyczajnie bez okazji. Są jednak zasady, których należy przestrzegać, kupując komuś kwiaty. W okresie dwudziestolecia międzywojennego, każdy żołnierz II RP, wybierając się do wybranki swojego serca musiał mieć jako załącznik bukiet kwiatów. Duży, gdy był z nią zaręczony, a malutki i skromny, gdy dama tylko mu się podobała i do afektu z jego strony jeszcze nie doszło.   Kilka zasad obdarowywania kwiatami   Kwiaty cięte, zarówno w małych bukietach jak i większych, prezentują się lepiej w liczbie nieparzystej. Ta sama zasada odnosi się do bukietów mieszanych, skomponowanych z różnych rodzajów kwiatów. Zasada nieparzystej liczby kwiatów nie obowiązuje, gdy chcemy obdarować kogoś naprawdę dużym bukietem. Możemy to również zrobić, jeśli chcemy wręczyć komuś 18 kwiatów na 18. urodziny. To miły gest, który podkreśla wiek jubilata ilością kwiatów. W czasie międzywojnia, żołnierz podkreślający swe uczucie do kobiety, wręczał jej zawsze bukiet z czerwonych kwiatów. Gdy jedynie podkreślić on chciał swą szczególną uwagę do niej, tym bukietem były zazwyczaj białe storczyki lub róże. Należy zawsze pamiętać, iż nie wszystkie gatunki kwiatów nadają się na każdą okazję. Cantedeskia (kalla) i chryzantemy są w Polsce zwyczajowo przypisane do uroczystości żałobnych. Nie daje się ich przy okazji żadnych innych świąt, ślubów i jubileuszów. Gdy obdarowany przestrzega tego zwyczaju, wprawimy go w zakłopotanie, gdy właśnie takie kwiaty otrzyma. W latach trzydziestych ubiegłego stulecia, wręczono kiedyś młodożeńcom bukiety chryzantemowe. Nie trzeba było długo czekać na rozwój wypadków. Już podczas miodowego miesiąca, młoda para wybierając się w podróż poślubną zginęła podczas rejsu transatlantykiem.   Mowa kolorów Każdy kwiat ma swoje znaczenie i symbolikę. Jego gatunek i kolor symbolizuje konkretne uczucia i stany duchowe człowieka. Przez wiele pokoleń utarł się pewien kanon, którego warto się trzymać, gdy chcemy obdarować kogoś kwiatami. Dobrze wiedzieć, że kolor biały oznacza niewinność, czerwony gorące uczucia natomiast żółty oznacza zazdrość. Fioletowe kwiaty nie są odpowiednie na prezent, gdyż kolor ten symbolizuje smutek. W przypadku miłości, fiolet symbolizuje jej koniec. Pamiętajmy jednak, że dzisiaj mody szybko się zmieniają, dlatego symbolikę kwiatów należy traktować nieco z przymrużeniem oka. Od pokoleń utarła się opinia, że kwiaty w kolorze czerwonym, zwłaszcza róże i goździki, może podarować kobiecie jedynie mężczyzna jej życia.   Prezent w doniczce   Kwiaty doniczkowe to doskonały pomysł na prezent. Kupując kwiat doniczkowy nie możemy zapomnieć o jego uroczystym „opakowaniu". Odpowiednio dobrana doniczka lub osłonka, zdecydowanie podniesie atrakcyjność i wyjątkowość takiego prezentu.   Wysyłanie kwiatów   Kwiaty można wysyłać zarówno z okazji jubileuszu czy imienin, jak i zapraszając kogoś na przyjęcie. Teraz wysłanie kwiatów nie przysparza osobie wysyłającej najmniejszych problemów. Jest wiele poczt kwiatowych, które docierają praktycznie wszędzie. Tańszą opcją jest znalezienie kwiaciarni w mieście znajdującym się najbliżej miejsca zamieszkania obdarowywanej osoby, by złożyć w niej zamówienie . Kwiaty najlepiej zamawiać rano, tak by zostały one dostarczone w okolicach południa. Pamiętajmy, że w dobrym tonie jest dołączyć do kwiatów wizytówkę lub liścik z życzeniami. W dobie dwudziestolecia międzywojennego, panowie woleli osobiście wręczyć wybrance swojego serca bukiet kwiatów, gdyż mogli od razu liczyć na soczysty pocałunek.   Pan Teofil W Brodach Iłżeckich znany był przed wojną pan Teofil Ałka, który zakochawszy się w pannie Irence zrobił jej z wikliny ogromną wiewiórkę, którą obsadził kolorowymi kwiatami, aby panna Irenka mogła napawać się ich wyglądem każdego dnia. To dopiero był wydźwięk prawdziwej miłości.   Ewa Michałowska -Walkiewicz Czytaj dalej

0 3

Na wesoło

POETA I KOMPOZYTOR

  Władysław Tarnowski   Ernest Buława   Towarzystwo Patriotyczne Renesans ze Skarżyska- Kamiennej, wybrało się na wycieczkę śladami Władysława Tarnowskiego. Był to wybitny pianista i kompozytor, tłumacz i poeta polski. Władysław Tarnowski, pieczętujący się herbem Leliwa, posługiwał się pseudonimami Ernest Buława oraz Student. Urodził się on dnia 4 czerwca 1836 roku we Wróblewicach. Zmarł on natomiast dnia 19 kwietnia 1878 roku w Kalioforni.   Pochodzenie Był synem hrabiego Waleriana i Ernestyny Tarnowskich. Wcześnie ujawnił on swoje liczne talenty artystyczne i już jako kilkulatek został przedstawiony Fryderykowi Chopinowi. Kształcił się on najpierw we Lwowie, a następnie w Krakowie. Z krakowskiego gimnazjum wstąpił na wydział prawa i filozofii na Uniwersytecie Jagiellońskim. W katedrze Daniela Aubera. w konserwatorium paryskim pobierał naukę gry na fortepianie. Naukę swą przerwał jedynie na czas powstania styczniowego, mającego miejsce w roku 1863. Jako patriota W powstaniu styczniowym brał czynny udział, pracując w organizacji zasilającej powstanie we Lwowie i jako tajny kurier kursujący między Galicją a Rządem Narodowym w Warszawie. Należy też podkreślić, iż brał on udział także osobiście w walkach zbrojnych szalejącego na ziemiach polskich powstania. W owym czasie z właściwą sobie weną, pisze rozliczne poematy i komponuje piosenkę zatytułowaną „Jak to na wojence ładnie”, która jest popularna po dzień dzisiejszy, chociaż wykonują się ją obecni artyści w różnych przeróbkach. Podróże Pobierał także nauki i doskonalił swoje umiejętności u Ignaza Moschelssa w grze na fortepianie, ceniąc jego technikę fortepianową. W latach 1860 i 1875 koncertował on we Wrocławiu, Lwowie, Anglii, Wiedniu i Rzymie, Grecji a nawet w Egipcie.   Zmarł w czasie podróży, w wyniku ataku serca, u wybrzeży San Francisco w Kalifornii, na parowcu Pacyfic płynącym z Japonii do USA   Warto jest powiedzieć, iż Nadto Ferenc Liszt koncertując w Rzymie wykonywał m.in. utwory Władysława Tarnowskiego.   Ewa Michałowska -Walkiewicz Czytaj dalej

0 0

Trwa przekierowywanie...

Trwa przetwarzanie ...

Twój kłos został poprawnie oddany!

Twój kłos został usunięty!

Wystąpił błąd podczas kłosowania. Twój kłos nie został oddany!

Plik jest zbyt duży, dozwolona wielkośc to max 10MB.

Korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies użytkownik może kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej. Dalsze korzystanie z naszego serwisu internetowego, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje stosowanie plików cookies.

Zamknij